Üreticinin enginarını soğuk, cebini zamlar yaktı

Türkiye’de geçim derdi ile boğuşan çiftçiler ayakta kalmak için direniyor.

Selin Tekin

Gübre, tarım ilacı, elektrik, mazota gelen zamların üzerine bir de kötü hava koşulları eklenince enginar üreticisi kendini daha da zor bir durumun içinde buldu. Enginarların verimi soğuk havalar nedeniyle düştü, üreticinin mahsulü toplaması başka bahara kaldı. Enginar üreticisi, maliyetlerde yüzde 800 artış olduğunu ve giderlerin gelirleri karşılamadığını belirterek üreticinin acilen desteklenmesi gerektiğini vurguluyor.  Çiftçi soruyor: “Hava şartları Allah’tan geliyor diyelim, ya zamlar?”

Gözlem Gazetesi’ne konuşan Urla Ziraat Odası Başkanı Muharrem Uslucan, “Şu an enginarın en fazla olması gereken zaman fakat hiç yok. Şu an Urla’dan kamyon kamyon enginar gitmesi gerekirken ancak tek tük toplanıyor. Bu gidişle üretici diye bir şey kalmayacak” dedi.

Üreticinin kötü hava koşullarını gübreyle desteklemesi gerektiğini fakat gübreye gelen zamlar nedeniyle bunun yapılamadığını belirten Uslucan, “Geçen sene 130-150 liraya aldıkları gübre bu sene 700-750 lira. Nasıl yapacaklar? Bu da tüketiciye yansıyacak. Geçen sene 2 liraya satılan enginar bu sene 10 liraya satılacak. Bedelini tüketici ödeyecek. Şartlar çok ağır” ifadelerini kullandı.

 “Üreticiyi kendi kaderine terk ettiler”

Çiftçinin karşı karşıya kaldığı problemleri ilgili kişilere ilettiklerini fakat bir çözüm bulunmadığını dile getiren Uslucan, “Elektrik faturalarının, mazot fiyatlarının ağırlığını biliyoruz ama yapabileceğimiz bir şey yok diyorlar. Yetkililer böyle söylüyor. Bu şekilde giderse üretim duracak, kimse üretim yapamaz. Bu mazot fiyatları ile ne kadar tarla sürülüp iş yapılabilir ki? Üreticiyi acilen desteklemek zorundalar. Tek kurtuluşumuz da üretim. Her geçen gün tarımın önemi artıyor. Pandemiyle de gördüler ama yetkililer kesinlikle tarımla ilgilenmiyorlar. Üreticiyi, kendi kaderine terk ettiler” diye konuştu.

“Urla rant bölgesi oldu, üretim alanlarımız daraldı”

Urla’da üretim alanlarının her geçen gün daraldığına dikkat çeken Uslucan, “Urla müthiş bir rant bölgesi oldu. Her geçen gün ekim alanlarımız daralıyor. Beton yığını oluyor. Topraklarımız, site oluyor, ev oluyor, villa oluyor. Büyük bir derdimiz de bu. Bunun üzerine bir de zamlar, kötü hava koşulları eklenince insanlar neden çiftçilikle uğraşsın ki? Arazilerini satmak zorunda kalıyorlar” diye belirtti.

“Enginarın maliyeti bir senede yüzde 800 arttı”

Çiftçi Zafer Turhan, “Enginarın maliyetinde geçen sene ile bu sene arasında yüzde 800 artış var. Bunun üzerine bir de hava koşulları kötü gidiyor. Bundan sonra enginarcılık işi zor olacak gibi görülüyor. Geçen sene Aralık’ın 15’inde enginar kesmeye başlamıştık, bu sene Mart’ın 25’i oldu bir tane enginar kesemedik. Kesemememize rağmen enginarın ayakta kalabilmesi için gübreye yükleniyoruz. Genel çiftçinin işi zor, enginarcının işi daha da zor. Verim hiç yok, bu zamana kadar hiç enginar kesilmedi. Giderler, geliri karşılamıyor, karşılamasına da imkan yok. Enginarcılar bu sene kafa kafaya çıkarsa mutlu olacaklar” dedi.  

“Hava şartları Allah’tan, ya zamlar?”

Enginarın, artı 5 ve 25 derece sıcaklık arasında yaşayan bir mahsul olduğu bilgisini veren Turhan, “25 derece üzerinde sıcaklar başlarsa enginar yine gider. Enginar çok nazlı ve çok zorlu bir mahsul. Hava şartları Allahtan geliyor diyelim ama ya zamlar? Çiftçilerin çoğu borçlu. Urla’da enginarcılık artık biraz zor gibi. Çünkü 2 aydan kimse bir şey kazanamaz. Eskiden enginarı ağustosun 3’ünde 5’inde döndürüyorduk,  kasım ya da aralık ayında kesmeye başlıyorduk. Yavaş yavaş para içeri girmeye başlıyordu. 3’ünde yine uyandırdık ama aralığın sonunda başlayan soğuk, ocakta ve şubatta da devam etti. Ve son olarak martta bir kez daha soğuk yaptı. Martta bu soğuk olur mu? Olmaz. Gündüz 15-20 dereceyken gece 3 dereceye düşünce de enginar strese giriyor. Enginar strese girince verim olmuyor. Tam bekliyorsun enginar kesilecek şekle gelsin, tam hasat diyorsun hava -1 dereceye düşüyor, enginar gidiyor. Satamazsın da veremezsin de, yanıyor. Tekrar alttan gelsin diye kesip kesip tarlaya atıyoruz. Geçenlerde 300 tane enginarı attık, bin 500 lirayı çöpe attık. Kesmezsek alttan fidan gelmeyecek.  İşimiz baya bozuk. Enginarcının işi çok bozuk” dedi.

Beş dönüm enginarın maliyetinin 21-22 bin lira olduğunu söyleyen Turhan, “Normal şartlarda giderse 30-35 bin lira para kazanırsan şanslısın. Allah çiftçilerin yardımcısı olsun” diyerek sözlerine son verdi.