Gelişmiş ülkeler krizde..

Enerji krizinden en çok etkilenen İngiltere akaryakıt sorunu için askerlerden yardım istedi. ABD, Çin, Almanya ve Avustralya'yı etkileyen tedarik zinciri krizi de yurttaşların temel ürünlere erişmesini zorlaştırdı.
Share on whatsapp
Share on telegram
Share on facebook
Share on twitter
Share on linkedin
Share on email

Dünyada Covid-19 sonrası derinleşen ekonomik kriz birçok ülkede ağır etkilerini gösteriyor. Enerji sisteminin çökme noktasına geldiği İngiltere akaryakıt krizine destek için askerleri göreve çağırdı. Ülkede askerler yarından itibaren benzin istasyonlarına akaryakıt taşımaya başlayacak. Muhafazakar Parti hükümeti, 100’ü şoför olmak üzere yaklaşık 200 askerin “istasyonlar üzerindeki baskıyı hafifletmek için geçici destek olarak görevlendirildiğini” açıkladı.

BP ve Tesco Alliance şirketlerinin geçen hafta ülke çapında ağır vasıta sürücüsü sıkıntısı nedeniyle tedarikin kesintiye uğradığını açıklamasıyla benzin istasyonlarında akaryakıt kuyrukları oluşmaya başlamıştı. Ülke basınında petrol istasyonlarının en az yüzde 26’sında ne benzin ne de dizel bulunmadığı belirtiliyor.

Sağlık sisteminde en zor kış olabilir

Hükümet ağır vasıta sürücüsü krizine çözüm için ise ülkedeki Alman yurttaşlara mektup gönderdi. Ulaştırma Bakanlığı tarafından İngiltere’de yaşayan ağır vasıta ehliyetine sahip Almanlara gönderilen mektupta, sektörde işçiler için cazip koşullar olduğu iddia edilerek ağır vasıta şoförlüğüne “geri dönmeyi düşünmeleri” teklif edildi. İskoçya’da ise ambulans şoförlüğü eksikliği nedeniyle 114 asker bugünden itibaren direksiyon başına geçti. Askerlerin iki ay boyunca görev yapacağı belirtilirken Britanya Kızılhaçı ve itfaiye ekiplerinin de ilerleyen günlerde İskoçya’ya şoför göndereceği aktarıldı. İskoçya Sağlık Bakanı Humza Yousaf, “Bu sağlık sisteminin şimdiye kadar karşılaştığı en zorlu kış olacak” açıklaması yaptı.

Temel ihtiyaçlar karşılanamıyor

Dünyada enerji sorunu öne çıkarken küresel tedarik zincirinde yaşanan kriz de birçok ülkede etkilerini göstermeye başladı. The Guardian’ın “Tedarik zinciri krizinin büyük ekonomileri etkisi” başlıklı haberine göre, Liverpool’dan Los Angeles’a Pekin’den Berlin’e dünyanın dört bir yanı arz krizinin pençesinde. Dünya çapında enerji, ulaşım ve temel gıdaya talep artarken bu ürünlerin tedarikine ilişkin arz azalıyor, aynı zamanda mevcut işgücü de şirketlerin taleplerini karşılamıyor. Haberde, söz konusu krizden en çok etkilenen ülkelerin ABD, Çin, Almanya, İngiltere ve Avustralya olduğu belirtildi.

Habere göre, ABD’de Noel tatili sezonu yaklaşırken ülkedeki şirketler Noel ağaçlarından spor malzemelerine her şeyde kıtlık ve fiyat artışı öngörüyor. Perakendeciler, tuvalet kağıdı da dahil olmak üzere temel ihtiyaç maddelerinin yetersiz kalabileceği konusunda uyarıyor. Eğlence sektöründe de düşük ücretlerden ötürü büyük bir işgücü sıkıntısı yaşanıyor. Federal Rezerv Başkanı Jerome Powell bu hafta yaptığı açıklamada “Tedarik zinciri sorunlarının iyileşmediğini görmek sinir bozucu. Durum kötüye gidiyor” dedi. Çin’in kuzey eyaletlerinde ise ışıklar sönük. Yatırım bankaları Nomura ve Goldman Sachs, Çin’de fabrikaları durduran ve limanlarda ürün teslimatlarında gecikmelere neden olan elektrik kesintileri üzerine ülke ekonomisinin büyüme tahminlerini düşürdü. Kuzey Liaoning eyaletindeki Shenyang’ın tüm bölgelerinde bu hafta elektrik kesintileri yaşanırken sorunun giderilmesi için kullanılan kömür santrallerinin de talebi karşılayamadığı belirtildi.

Enflasyon oranı en yüksek seviyede

Almanya’da ise enerjide yüzde 14,3, benzinde yüzde 20 ve gıda ürünlerinde yüzde 4,9 zam uygulanmasıyla yaşanan zincirleme etki, eylül ayında enflasyon oranını yüzde 4,1’e yükseltti, ülkede 30 yıl sonra en yüksek enflasyon oranlarına ulaşıldı. Bundesbank enflasyonun yıl sonuna kadar yüzde 5’e yükseleceğini ve bu durumun etkilerinin büyük ölçüde 2022’de hissedileceğini öngörüyor. Ayrıca karayolu taşımacılığında 60 bin ile 80 bin arası işgücüne ihtiyaç olduğu belirtiliyor. Otomobil üreticisi Opel perşembe günü Eisenach şehrinde hibrit araçlar üreten bir fabrikayı tedarik zinciri krizi ve işgücü sıkıntısı nedeniyle geçici olarak kapattığını açıkladı.

Avustralya’da ise kereste ve çelik malzemelerinin kıtlığının ülkenin devasa inşaat sektörünü krize sürüklemesiyle birlikte yurttaşlar yüksek konut bedelleri ödemek zorunda kaldı. Ülkede konut fiyatları 1989’dan bu yana en hızlı artışını yaşıyor. Queensland’de Prekaro isimli bir mimarlık ve inşaat şirketinin yöneticisi Adam Robson, “Eskiden raftan kereste satın alabiliyordunuz ama artık bunu yapamazsınız. Birçoğu Çin ve Hindistan’dan geliyor ve teslimat süreleri arz sıkışıklığı nedeniyle dört haftadan beş aya yükseldi” diyerek durumu aktardı.

Rusya dünyayı saran enerji krizinden en az etkilenen ülke olarak öne çıkarken ülkede gıda fiyatlarındaki enflasyon beş yılın en yüksek seviyesi olan yüzde 7’lik rekor bir oranda. İngiltere’de ise Merkez Bankası’nın yıl sonuna kadar yüzde 4’ü geçeceğini tahmin ettiği keskin bir enflasyon artışının ardından tüketicilerin büyük bir kısmının önümüzdeki yıl alışveriş alışkanlıkları ve yaşam standartlarını düşürmek zorunda kalacağı belirtildi.