Facebook ta paylaştweet leGoogle Plus ile paylaş

KKTC'de seçimin ardından koalisyon seçenekleri masada

12.1.2018
Büyült
Küçült
Haberi Yazdır

Kuzey Kıbrıs Türkiye Cumhuriyeti (KKTC) Cumhuriyet Meclisi'nin 50 yeni üyesini belirlemek üzere sandık başına gitti. 190 bin kişinin seçmen olarak kayıt olduğu seçimlerde Ulusal Birlik Partisi (UBP) yüzde 36'lık bir oy elde etmiş durumda. Ana muhalefet partisi Cumhuriyetçi Türk Partisi (CTP) ise yüzde 21'lik oy oranı ile ikinci parti konumunda ancak 2013'teki genel seçimlere göre oy oranı yaklaşık 17 puan gerilemiş durumda. Yeni kurulan ve koalisyon görüşmelerinde etkili olabileceği yorumları yapılan Halkın Partisi (HP) ise yüzde 18'lik bir oy oranı ile üçüncü sırada yer aldı. İktidardaki Ulusal Birlik Partisi'nin koalisyon ortağı konumundaki Demokrat Parti (DP) ise yüzde 7'lik bir oy oranında kaldı.

KKTC pazar günü yapılan erken genel seçimin galibi Ulusal Birlik Partisi (UBP) olmasına rağmen hiçbir partinin tek başına iktidara gelebilecek oy oranına ulaşamaması, ikili ya da üçlü koalisyon seçeneklerini gündeme getirdi. KKTC'de 8 siyasi partinin yarıştığı erken genel seçimde UBP, Cumhuriyetçi Türk Partisi (CTP), Halkın Partisi (HP), Toplumcu Demokrasi Partisi (TDP), Demokrat Parti (DP) ve Yeniden Doğuş Partisi (YDP), yüzde 5 barajını geçerek meclise giren 6 parti oldu.  UBP, oyların yüzde 35,58'ini alarak 21 milletvekiliyle mecliste temsil hakkı kazandı ancak oy oranı tek başına başına iktidar olmasına yetmiyor.

Ulusal Birlik Partisi’nin 21 Milletvekili ile birinci parti olarak çıktığı, CTP’nin 12, Halkın Partisi’nin 9, TDP ile DP’nin 3’er ve YDP’nin de 2 milletvekili çıkardığı 7 Ocak Erken Genel seçimlerinde ortaya çıkan Meclis aritmetiği içerisinde bir koalisyon hükümeti kurmak için gayrı resmi müzakereler hız kazandı.

Yeniden seçim de gündemde

KKTC'de Cumhuriyet Meclisinde bir partinin tek başına iktidar olabilmesi için 50 sandalyeden en az 26'sını alması gerekiyor. Seçim sonuçlarına göre hiçbir partinin tek başına iktidar olamaması, ikili ya da üçlü koalisyon seçeneklerini gündeme taşıdı. Ancak 12 milletvekili çıkaran CTP ve 9 milletvekiline sahip HP’nin, daha önce UBP ile koalisyona gitmeyeceklerine ilişkin açıklamaları, "ikili koalisyon" ihtimalinin düşük olduğuna işaret ediyor.

CTP ve HP’nin aldığı karara uyması ve Başbakan Hüseyin Özgürgün liderliğindeki UBP ile hükümet kurmaya yanaşmaması halinde bu kez meclise giren diğer partilerle “üçlü koalisyon” kurulması olasılığı gündeme gelecek.

Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı'dan hükümeti kurma görevini alması beklenen UBP liderinin, seçim barajını geçen diğer sağ partilerle üçlü koalisyon kurma olasılığı var fakat barajı geçen diğer üç partiden ikisinin üçer, birinin de iki milletvekili çıkarması muhtemel koalisyon hükümeti için sıkıntı yaratabilir. Üçlü koalisyon durumunda meclisteki milletvekili sayısı beş olan muhtemel hükümet ortaklarından ikisi, mecliste grup kuramayacak ve komitelerde yer alamayacak. Bu durum, zorlukları da beraberinde getirecek. UBP'nin hükümeti kuramaması halinde Cumhurbaşkanı Akıncı, görevi ikinci parti olan CTP'ye verecek. CTP de UBP dışında kalan partilerle geniş tabanlı hükümet kurmak için diğer partilerin kapısını çalabilecek. İkili ya da üçlü koalisyon seçeneklerinin başarılı olamaması durumunda hükümetin kurulamayacağı ve seçim hükümetine gidilebileceği yönünde tartışmalar da gündemde yerini alıyor. KKTC Cumhuriyet Meclisi, 13 Kasım 2017'de oy çokluğuyla erken genel seçim kararı almıştı.

 

'ÖVÜNÜLEBİLECEK BİR SEÇİM SÜRECİ YAŞANDI'

 

Rafet Akgünay (Emekli Büyükelçi):Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'nde demokrasinin ne şekilde işlemekte olduğunu gördük. Gerçekten en ufak bir şaibe olmayan, gayet düzgün, övünülebilecek bir seçim süreci geçirildi. Bu Kuzey Kıbrıs'ta demokrasinin oturmuş olduğunu gösteriyor. Seçim sonuçlarına baktığımız zaman eskisine oranla daha belirsiz bir ortam ortaya çıktı. Hükümet kurmakta biraz güçlükler var. İmkanlar var ama kurulacak olacak hükümetin çok fazla bir istikrar getireceğini söylemekte güçlük çekiyorum. Çünkü en çok oyu olan Ulusal Birlik Partisi ile işbirliğine gitmeleri halinde göreceli olarak daha istikrarlı hükümet kurabilecek olan Halkın Partisi ve Cumhuriyetçi Türk Partisi, bu işe yanaşmayacaklarını açıkladılar.

Bu çıkan manzarada bir bozukluk olduğu ortaya çıkıyor, yani sistem hakkında bir takım söylentiler ortaya çıkıyor. Acaba Güney Kıbrıs'ta yürütüldüğü gibi 'başkanlık sistemi olabilir mi, olamaz mı' onun üzerinde duruluyor. Sistem tartışmaları önümüzdeki günlerde daha çok gündeme gelecek. Kimisi diyorki; “bizim gibi 190 bin seçmeni olan bir toplumda başkanlık sistemi en doğru yoldur”, ikinci görüşte “biz çok küçük toplumuz hiçbir şey değişmeyecek, bu sefer başkanının kapısında herkes sıralanmaya başlayacak” yönünde... Önümüzdeki dönemde bunun tartışmasını göreceğiz.

Şimdi görünen odur ki; bir hükümet kurulsun, geçici bir şekilde işleri yürütsün ve yine belirli bir dönem sonra seçimler olsun. Yani kurulacak olan hükümetin yeni bir seçim hükümeti olarak kurulması tartışılmakta. Şimdiye kadar oy sonuçlarına hiçbir itiraz yok. Listelerin kesinleşmesinden sonra 22 Ocak'ta Meclis toplanacak. Cumhurbaşkanı Mustafa Akıncı'nın Başbakan arayışları ondan sonra gerçekleştirilecek. Partiler önümüzdeki hafta içerisinde birbirlerini 'bu iş nasıl olur' diye yoklayacaklar. Ay sonuna doğru manzara kesinleşmiş olacak.

 

'AKILLARINI BAŞLARINA TOPLAMALILAR'

 

Ertuğrul Kumcuoğlu (Emekli Büyükelçi):Kıbrıs'taki karmaşık seçim sistemi dolayısıyla resmi okumakta zorlanıyorsakta, iyi-kötü ne olduğu ortada...

Ulusal Birlik Partisi en çok oyu almış olmasına rağmen tek başına iktidar olamıyor. Diğer partiler de koalisyona yanaşmıyor. Bu durumda iki ihtimal ortaya çıkar. Birincisi biyerlerden 'olur mu böyle şey, ülke hükümetsiz kalır mı, gereğini yapın' gibi sağdan soldan telkinler olur, belli bir koalisyon oluşturulur veya tekrardan seçime gidilir. Dolayısıyla şimdiden böyle yada şöyle olur demek güç. Neticede oyunda oyuncu pozisyonunda değil, dışardan yorumcu pozisyonundayız.

Tespitlerime gelince; UBP sıçrama yapmış gibi görünüyor. Ama oy kullanma oranındaki düşüklüğüne bakınca bu sıçrama hangi ölçüde gerçek biraz yoruma açık... Ama UBP Genel Başkanı Hüseyin Özgürgün son derece genç, birikimli ve duruşuyla UBP'ye bir hava getirmiş görünüyor. Bundan sonraki süreçte şahsi konumunu stabil hale getirip, istikrara kavuşturabilirse önümüzdeki yapılan seçimlerde biraz daha şanslı görünüyor.

İkinci tespitim; seçime katılma oranı düşüklüğü. Yani orada Türkiye'ye mesafeli duran ve sol diye bilenen seçmen, belli bir ölçüde sandığa gitmemiş. Burada CTP tabanı niye küsmüş ona bakmak lazım. Kendi üst yönetimine mi küstü, onlara olan güvenini mi yitirdi?

Bugüne kadar eğer Türk tarafında uzlaşmaya yakın bir lider olduğu takdirde, Rumların uzlaşmaya yanaşacağını tahmin ediyorlardı. Anlaşıldı ki; bugüne kadar Kıbrıs meselesinde uzlaşmaz taraf Rumlar... Bu durumda CTP tabanı bugüne kadarki inancında bir sarsılma yaşıyor olabilir. Biz daha yumuşak kalsak, Rumlar çözüme yanaşırlardı inancının sağlıklı bir baza oturmadığı anlaşıldı. Diğer tespitim ise; Eski Başbakanlardan ve cumhurbaşkanlarından Derviş Eroğlu'nun tekrar Kıbrıs siyaset sahnesinde ön plana çıktığı...Derviş Bey, Kıbrıs meselesine uzun yıllarını vermiş ve devletin kilit noktalarında uzun süre hizmet vermiş aklı başında ve birikimli bir kişidir. UBP'nin yakınında ve Kıbrıs davasının içinde olması ümit verice bir gelişmedir. Türkiye'de olduğu gibi orada da akil insanlara ihtiyaç var.

Kıbrıslılar artık bir noktada akıllarını başlarına toplamalılar. Mevcut şartlarda Kıbrıs Rus kesiminin mağduru oynamak işine geliyor. Çözümsüzlükten çıkar sağlayan taraf durumundalar. Böylece Kıbrıs'ta herkesin çözüme dayalı değilde, çözümün uzun süreceğine dair inanç ve kabul içinde Kıbrıs'ın kuzeyinin geleceğini inşa etmeye yönelmeleri lazım.

 

Her türlü hakkı saklıdır.

Yorumlar - Toplam ( 0 ) Yorum Yapıldı.

Adınız *

Yorum Yaz

yükleniyor...

 Yorumlar

Henüz Yorum yapılammış. ilk yorumu yapan siz olun...

Diğer Haberler

Ali Naili Erdem, Hikmet Sami Türk ve Ertuğrul Yalçınbayır, 24 Haziran seçiminin milletimiz bakımından önemini anlattılar, işte görüşleri…

Türkiye – ABD ilişkilerindeki “değişken sahne oyunu” devam ediyor; işte uzman görüşleri…

Fenerbahçe Genel Kurulu’ndaki sandık sonucu, seçimlere çok az kala, yeni bir tartışma başlattı. Biz de “ülkenin her tarafında konuşulan ve cevabı aranan soruyu” uzmanl...

“Anayasa Mahkemesi, ‘Yüksek Seçim Kurulu’nun, seçimlere gölge düşürecek yolu açmasında bir mahzur görmedi’ ve ‘mühürsüz oy’ pusulalarının meşrulaştırılmasına, Güney Do...

Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nde bakanlıklar yeniden yapılandırılırken, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın kaldırılması öngörülüyor. GÖZLEM, konuyu uzmanlara sordu. “O...

Yazarlar
Website Security Test