Facebook ta paylaştweet leGoogle Plus ile paylaş

Abidin Dino ve futbol

29.6.2018
Büyült
Küçült
Haberi Yazdır

 Tüm dünyada milyonlarca futbolsever neredeyse bütün gün ekran başında. Rusya’da dünya futbol kupası ilk tur elemeleri tam gaz sürüyor. Final maçı 15 Temmuz günü Moskova’da oynanacak.

Maçları izlerken birden 1966 yılı Ekim ayının Paris’ine gittim. Ünlü ressamımız Abidin Dino’nun Sen nehrine bakan evindeyim. Beni oraya o zamanlar mimarlık öğrencisi olan arkadaşımrahmetli Salih Pekin götürdü. 1966 yazında İngiltere’de oynanan Dünya Kupasının belgeseli konusunda konuşmak istemiştim Yeni Asır gazetesi için. Büyük sanatçımız, Salih’i sevdiğinden isteğimizi kırmamıştı. Nerdeyse 52 yıl akıp gitti. Daha sonra, , Deniz Gezmiş ve arkadaşları asılmasın diye yürüttüğümüz kampanya çerçevesinde “Le Monde” gazetesine yazdığı yazıya teşekkür etmek için Fransa Türk Öğrenci Birliği adına gittiğimizde karşılaşmıştık bir kez daha...

Filmci Dino         

Yıllar akıp gitti ama Dino’nun anlattıkları halâ aklımda. Şilili yapımcı OctavioSonoret, Abidin Dino’ya Dünya Kupası maçlarını çekme ve kurgulama önerisini getirdiğinde çok şaşırmış. Oysa 1934 yılında gittiği Sovyetler Birliğinde Eisenstein gibi ünlü yönetmenlerin yanında sinema, özellikle belgesel sinema üzerine 3 yıl eğitim görmüştür ama neredeyse 30 yıldır sinema ile pek uğraşmamış, esas olarak ressam ve heykeltraş olarak ünlenmiştir.

Yine de bu öneriyi sanat yaşamında bir meydan okuma olarak algılayan Dino, sadece bir belgesel değil, o günlerin İngiltere’sindeki yaşamı, futbolcuların iç dünyalarını, sevinçlerini, üzüntülerini, kızgınlıklarını, kısacası insani niteliklerini yansıtan bir film çıkarmış sonunda. O güne kadar çekilen futbol belgesellerinden farklı bir içerik kazandırmış filmine.

Film ile ilgili olarak ozan Cevat Çapan’ın P dergisindeki yazısında yaptığı  saptama da ilginç:

 “Aydınlar arasında futbolu da din gibi yığınların afyonu sayanlar çoğunlukta. Ama gene Galeano'nun ‘Gölgede ve Güneşte Futbol’ kitabında açıkladığı gibi, futbolu birlik ruhunun bir simgesi olarak görenler de var. Abidin Dino'nun filmi işte bu birlik ruhuyla coşkunun ve mutluluğun unutulmaz bir belgesi.”

Kurguda kırpmak zor iş

Belgeselin bir özelliği de ilk kez maçlarda 20’ye yakın kamera kullanılması. Bu da Dino’nun ısrarı ile gerçekleşmiş. Sadece kurguda ters kamera açılarının kullanılmasını kabul ettiremiyor profesyonel ekibine. Bugün bile çok ender kullanılıyor maçlarda ters açı. Onu zorlayan diğer bir nokta da kullandığı 60 bin metre filmi, 2 saatlik bir seyirliğe dönüştürmek olmuş.

İngiltere’nin Almanya’yı 4-2 yenerek ilk kez dünya şampiyonu olduğu 1966 yılının dünya kupasını yansıtan “Goal” filmi ve TRT’nin Dino ile gerçekleştirdiği söyleşi internetteki “utube”dan bulunabilir. (TRT o zamanlar böyle söyleşiler yapabiliyormuş, ne güzel değil mi?)

OdaTvhaber sitesi de geçenlerde bu filmi vererek güzel bir sürpriz yaptı. Dino’nun çekimleri tasarlamak, kamera açılarını yönlendirmek için yaptığı eskizler, Yapı Kredi yayınlarının 1. baskısı Mayıs 2002’de yapılan “Abidin Londra’da Dünya Kupası Maçlarını Filme Alırken” kitabında bulunabilir.

Önümüzde daha 2 hafta var. Ön elemeleri genelde sönük geçen maçların finaller aşamasında canlanacağını umarım. Fırsat buldukça ekran başında olacağız.

 

Her türlü hakkı saklıdır.

Yorumlar - Toplam ( 0 ) Yorum Yapıldı.

Adınız *

Yorum Yaz

yükleniyor...

 Yorumlar

Henüz Yorum yapılammış. ilk yorumu yapan siz olun...

Yazarlar
Website Security Test